Foto’s beoordelen en problemen verhelpen – deel 3

Een lcd schermpje op de camera is een handige hulpmiddel om je foto’s snel te beoordelen. Alleen is de kleurenweergave en de resolutie niet optimaal voor een goede beoordeling. Een tablet is al een stuk beter maar het computer scherm geeft nog steeds het beste resultaat. Welk programma je gebruikt maakt niet zo veel uit. Zelfs de standaard Microsoft of Apple viewers bieden genoeg mogelijkheden voor de eerste indruk.

Als je het echt goed wil beoordelen moet je beschikken over een speciale monitor die voor dit doel is ontworpen. Deze monitoren worden hardware matig gekalibreerde met meetapparatuur.

De kleinste kleur afwijkingen worden door speciale sensoren waargenomen en de weergave wordt met software aangepast. Opzicht een mooi staaltje van techniek maar alleen bedoeld voor de professionele markt.

De kleinste kleur afwijkingen worden door speciale sensoren waargenomen en de weergave wordt met software aangepast. Opzicht een mooi staaltje van techniek maar alleen bedoeld voor de professionele markt.

Selectie methoden:

  1. Selecteer de beste foto’s over het onderwerp (op een computer scherm);
  2. Verwijder de slechte foto’s;
  3. Bestudeer de camera instellingen van de goede foto’s (De metadata kan je via de eigenschappen van het fotobestand bekijken);
  4. Start foto’s maken met deze instellingen;
  5. Experimenteer met de instellingen (kleine stapjes);
  6. Ga naar stap 1.

 Een goede foto maken, is 10 keer sneller als het bewerken met software!


Wat is een mooie foto?

In theorie moet een foto emoties oproepen bij het onderwerp, fotograaf of bij andere mensen. Of de foto vaktechnisch aan de volgen eisen voldoet is bijzaak:

  • fotografie-3-02Het onderwerp staat scherp op de foto
  • Het heeft een goede compositie
  • Heeft een goede uitsnede
  • Het heeft één onderwerp
  • Het vertelt een verhaal
  • Het is goed belicht
  • Enz.

Natuurlijk kan je onder ideale omstandigheden schitterende foto’s maken, maar in de praktijk kom je dit zelden tegen. Wij als hobbyisten moeten het doen met de middelen die wij tot onze beschikking hebben. Toch kan je met simpele middelen mooie foto’s maken, zolang je maar bereid bent om te experimenteren. Want ook bij deze discipline geldt, oefening baart kunst!

Geen bijzondere foto, maar wel een met een verhaal. Mark Dobronyi is erg blij met zijn 3e plaats categorie: Striped, die hij behaalde tijdens Open Nederlands Kampioenschap Discusvissen 2013. Zeker als je bedenkt dat een kleine hobbykweker mee kan draaien met de internationale top!

Geen bijzondere foto, maar wel een met een verhaal. Mark Dobronyi is erg blij met zijn 3e plaats categorie: Striped, die hij behaalde tijdens Open Nederlands Kampioenschap Discusvissen 2013. Zeker als je bedenkt dat een kleine hobbykweker mee kan draaien met de internationale top!


De ogen

Als je mensen of dieren fotografeert dan moeten de ogen scherp op de foto staan. Eigenlijk kan je beter zeggen, je moet in de ziel kunnen kijken. Als de ogen wazig op het beeld staat, dan lijkt het onderwerp minder interessant.

Natuurlijk is dit niet altijd mogelijk om twee ogen scherp op de foto te krijgen zeker als er maar één oog op de foto staat!

Twee keer de zelfde foto, alleen het oog op de rechter foto is een beetje wazig. Het verschil is subtiel, maar wel aanwezig!

 

Het oog wat op de voorgrond staat moet scherp op de foto staan.

Het oog wat op de voorgrond staat moet scherp op de foto staan.


Het onderwerp

Op de onderstaande foto zijn de jonge larven het hoofdonderwerp, de moeder is bewust wazig op de foto gezet. Als zij het hoofdonderwerp was geweest, dan had zij haarscherp op de foto moeten staan. De jonge larven staan ongeveer op twee kruispunten van de regel van derden.

Het onderwerp zijn de larven. Zoomlens: 17-85 mm Sluitertijd: 1/640 sec Diafragma: F/5,6 Brandpuntsafstand: 85 mm ISO waarde: ISO 400 Flits: Van boven

Het onderwerp zijn de larven.
Zoomlens: 17-85 mm
Sluitertijd: 1/640 sec
Diafragma: F/5,6
Brandpuntsafstand: 85 mm
ISO waarde: ISO 400
Flits: Van boven

 

Het onderwerp schuilende visjes. Deze visje gebruiken de verwarming als schuilplaats.

Het onderwerp schuilende visjes. Deze visje gebruiken de verwarming als schuilplaats.


Het verhaal

Bij deze macro foto lijkt het net of het baby slakje een heuvel aan het beklimmen is. In werkelijkheid is deze heuvel niet zo groot, maar voor het slakje was het een hele reis.

Macro opnamen.

Macro opnamen. Macrolens: 90 mm Sluitertijd: 1/60 sec Diafragma: F/4,5 Brandpuntsafstand: 90 mm ISO waarde: ISO 400 Flits: Van boven voorkant ruit.

Opmerkingen:
Bij macro fotografie zorgt de kleinste beweging voor onscherpe foto’s. Zelfs bij traag bewegende slakken is dit het geval. Een statief en een draadontspanner zijn eigenlijk verplichte uitrustingstukken voor de macro fotograaf. Heb je geen statief dan kan een stapel boeken of een keukentrapje uitkomst bieden.

Marco opname, het babyslakje is 0,3 mm breed.

Marco opname, het babyslakje is 0,3 mm breed.

Natuurlijk kan je ook de zelfontspanner van het fototoestel gebruiken als geen draadontspanner hebt. Het enige nadeel is, dat het onderwerp echt stil moet zitten, anders is hij al lang uit je beeld verdwenen!

Een “actiefoto”, de voorste discus vis is bezig met een snelle bocht te draaien. Omdat de foto links is gecentreerd: je krijg het gevoel, dat hij het aquarium links verlaat.

Een “actiefoto”, de voorste discus vis is bezig met een snelle bocht te draaien. Omdat de foto links is gecentreerd: je krijg het gevoel, dat hij het aquarium links verlaat.


Oefen tips

Fotograferen is nog nooit zo goedkoop geweest, je kan zoveel foto’s maken als je wilt, zonder extra kosten. Het is dus een kwestie van oefenen, oefenen en nog eens oefenen.

Je huiskamers staat vol met voorwerpen die stil staan en ongeveer dezelfde grote hebben als je vissen. Een kamerplant met een (Lego) poppetje of paaskuiken zijn gewillige onderwerpen om te fotograferen. De bedoeling is dat je een mooie compositie leert maken en het onderwerp er beeldvullend en vooral scherp op de foto staat.

Insecten, slakken en bloemen in de tuin zijn gewillige oefenobjecten.

Insecten, slakken en bloemen in de tuin zijn gewillige oefenobjecten.

Vooral insecten (vlinders) zijn perfecte oefen kandidaatjes. Zij hebben ongeveer de zelfde grote als kleine visjes en als zij gestoord worden zullen ze zich verschuilen of wegvliegen. Je krijgt meestal maar één kans om ze te fotograferen!

Dit geldt natuurlijk ook bij onze aquariumvriendjes, maar daar maken belichtingsomstandigheden het een stuk moeilijker. Dus eerst maar oefenen onder gemakkelijkere omstandigheden!


Scherpstellen en scherpte diepte bepalen

Scherptedieptekaart-versie-cNiets is zo frustrerend als een mooi gecomponeerde vissenfoto die niet scherp is. Niet getreurd de compositie is goed, alleen bij het scherpstellen moeten je nog oefenen. Het is een kwestie van oefenen en een beetje geluk.

* PDF scherptediepte kaart uitprinten op glanzend fotopapier 10 x 15 cm

Scherptedieptekaart downloaden

Ik zelf zet de camera meestal op Burst Mode als ik vissen fotografeer. In de “Burst Mode” (continu stand) maakt de camera net zolang foto’s tot dat het geheugenkaartje vol is of de ontspanknop los wordt gelaten.

De kans dat er een goede foto tussen zit is veel groter! Het is nu een kwestie van de beste foto uitzoeken en de rest weggooien. Het lijkt niet zo professioneel, maar de beroepsfotografen doen vaak hetzelfde!

Er is echter een klein probleempje de meeste camera’s zijn niet in staat om snel scherp te stellen onder slechte lichtomstandigheden. Dus als het even kan zet ik het automatische scherpstellen uit en stel met de hand de foto scherp. Helaas is dit niet altijd mogelijk bij alle camera’s, maar dan moet je roeien met de riemen die je hebt.

Er is nog een struikelblok voor een mooie foto en dat is de scherpte diepte. Als je maar de diafragma veranderd dan zal ook de scherpte veranderen. Bij mijn spiegelreflex camera kan ik het “DOF” knopje (Depth of Field = scherptediepte) indrukken en de scherpte diepte bepalen. Op zich een erg handig knopje maar ik gebruik het zelden, omdat het beeld te donker is voor een goede waarneming. De foto bekijken is net zo gemakkelijk!

Ik gebruik soms een Depth of Field calculator* als ik de scherptediepte van te voren wil bepalen. Maar proefondervindelijk vaststellen is ook een optie. Het is een kwestie van foto maken en de resultaten bekijken. Speciaal voor de aquariumfotografie heb ik een scherptediepte kaart gemaakt. Met dit kaartje kan ik snel de scherpte diepte proefondervindelijk bepalen.

Ga als volgt te werk:

  • leg het scherptediepte kaartje op een tafel;
  • stel de camera scherp op het midden scherptediepte kaartje en maak de foto;
    bekijk de foto en bepaald de scherpte diepte;
  • als de scherptediepte niet goed is verander de diafragma en ga naar stap 1

dof-bepalen-versie-a

* Depth of Field calculator kan je ook online vinden. Maar je kan ook een Depth of Field calculator App. downloaden voor je telefoon of tablet.

 


Reflectie van flitser

Reflectie van flitser. Lens: Zoom: 17-85 mm Sluitertijd: 1/60 sec Diafragma: F/4 Brandpuntsafstand: 17 mm ISO waarde: ISO 100 Flits: Van voren

Reflectie van flitser.
Lens: Zoom: 17-85 mm
Sluitertijd: 1/60 sec
Diafragma: F/4
Brandpuntsafstand: 17 mm
ISO waarde: ISO 100
Flits: Van voren

Oorzaak (illustratie A, B)
De camera en flitser staan loodrecht op het aquariumglas gericht. Het licht van de flitser wordt door het aquariumglas gedeeltelijk gereflecteerd. Het gevolg is dat het gereflecteerd licht wordt opgevangen door camerasensor.

flitser-refecties-a-b-versie-c

 

Oplossing 1 (illustratie C, D)
Bij een camera met ingebouwde flitser, kan je de camera onder een hoek op het aquariumglas richten. Het licht van de flitser wordt onder de zelfde hoek weerkaatst. Het gevolg is dat weerkaatste licht de camerasensor niet bereikt.

flitser-refecties-c-d-versie-c

Oplossing 2 (illustratie E)
Als je beschikt over een externe flitser met verlengkabel dan kan je de flitser ook zo te richten, dat het weerkaatste licht de camerasensor niet bereikt.

flitser-refecties-e-f-versie-c

Oplossing 3 (illustratie F)
Als je de flitser boven het aquarium plaatst, is er geen kans op een reflecties op het glas.

Reflectie lichtbron

Reflectie lichtbron. Lens: Zoom 17-85 mm Sluitertijd: 1/60 sec Diafragma: F/5 Brandpuntsafstand: 41 mm ISO waarde: ISO 400 Flits: Geen

Reflectie lichtbron.
Lens: Zoom 17-85 mm
Sluitertijd: 1/60 sec
Diafragma: F/5
Brandpuntsafstand: 41 mm
ISO waarde: ISO 400
Flits: Geen

Oorzaak (illustratie A)
De lichtbron bevindt zich achter de camera. Dit licht wordt gedeeltelijk weerkaatst door het aquariumglas. Het fototoestel en de fotograaf worden verlicht door dit weerkaatste licht. Dit weerkaatste licht wordt via het aquariumglas weer opgevangen door de camerasensor. Het gevolg is een ghost afdruk van het fototoestel en de fotograaf.

Oorzaak (illustratie B)
De gevolgen zijn het zelfde, als in illustratie (A) alleen de lichtbron de bevindt zich voor de camera. (Aquarium verlichting).

lichtbron-refecties-a-b-versie-c

Oplossing 1 (illustratie C)
Als je de lichtbron niet kunt uitzetten, dan ziet er niets anders op dan de lichtbron af te schermen. Een mat zwarte achtergrond doek is de mooiste optie. Heb je dit niet. dan moet je een beetje creatief zijn. Een rol papier of een deken kunnen ook wonderen verrichten.

lichtbron-refecties-c-versie-c

Oplossing 2 (illustratie D)
Een zwart doek met een gat voor de lens, kan genoeg zijn om reflecties van de fotograaf en camera te voorkomen.  (Donkere kleding voorkomt reflecties van je kleding!)

lichtbron-refecties-d-versie-c


Het halo effect.

Het halo effect.

refecties-zweefvuil-versie-c

Intermezzo:
Bij onderwaterfotografie in het buitenwater worden de reflecties voorkomen door het onderwerp van opzij te verlichten. De zelfde techniek kan je toepassen bij aquarium fotografie, alleen moet je de camera en flitser naast het aquarium houden.

Reflectie van zweefvuil of voer

Reflectie van zweefvuil of visvoer. Lens: Zoom 17-85 mm Sluitertijd: 1/60 sec Diafragma: F/4,5 Brandpuntsafstand: 21 mm ISO waarde: ISO 400 Flits: Geen

Reflectie van zweefvuil of visvoer.
Lens: Zoom 17-85 mm
Sluitertijd: 1/60 sec
Diafragma: F/4,5
Brandpuntsafstand: 21 mm
ISO waarde: ISO 400
Flits: Geen

Oorzaak
Het vuil reflecteert het licht van de lichtbron en de camera registreert het vuil als overbelichting. In sommige gevallen zie je niet het vuil maar alleen het halo effect.

Oplossing 1
Goed aquarium onderhoud plegen en niet voeren voor de fotosessie.

Oplossing 2 (illustratie A)
Soms helpt het om de aquariumverlichting uit te zetten. En alleen aan de voorkant te verlichten met een flitser. Het flitslicht is een relatief smalle lichtbundel dus de kans dat er het veel vuil verlicht is een stuk kleiner. Het enige nadeel is dat niet het aquarium volledig wordt verlicht en je kan last krijgen van een harde schaduw.

Oplossing 3
De aquarium verlichting dimmen of de reflectoren verwijderen


Reflectie van vuil glas

Reflectie van vuil glas. Lens: Zoom 17-85 mm Sluitertijd: 1/60 sec Diafragma: F/4,5 Brandpuntsafstand: 21 mm ISO Waarde: ISO 400 Flits: Geen

Reflectie van vuil glas.
Lens: Zoom 17-85 mm
Sluitertijd: 1/60 sec
Diafragma: F/4,5
Brandpuntsafstand: 21 mm
ISO Waarde: ISO 400
Flits: Geen

Oorzaak
Het vuil op het aquarium glas reflecteert het licht van de lichtbron en de camera ziet het vuil als overbelichting. Op de bovenstaande foto zijn vooral de reflecties van de vuile voorruit zichtbaar. (schoonmaakmiddel, opgedroogde druppels en een vezel van een schoonmaakdoek)

Vette ruiten kunnen het licht uit elkaar laten vallen. Het regenboog effect is niet altijd zichtbaar bij geringe lichtsterkte. Maar zodra je het aquarium anders belicht (flitser) worden de effect versterkt.

Oplossing
Goed aquarium onderhoud plegen. Het onderhoud kan je het beste één dag voor de fotosessie doen. Hierdoor krijgt het zweefvuil genoeg tijd om te bezinken. Vooral het glas moet goed schoongemaakt zijn, omdat zij het vuil twee keer zichtbaar maken. Een keer het vuil de tweede keer de reflecties of de schaduw.


Bewegingsonscherpte door snel bewegende onderwerpen

fotografie-2-04Oorzaak
De sluitertijd van de camera is te lang, waardoor het beeld niet op tijd bevroren kan worden. Het visje wat stil staat wel scherp op de foto. Dus het is geen bewegingsonscherpte door het bewegen van de camera.

Oplossing
Sluitertijd verkorten of stilstaande vissen fotograferen.

fotografie-3-11Tips

  • Sluitertijd instelling niet instelbaar! Probeer dan de sportstand!
  • Vuistregel: ·Maximale belichtingstijd = 1 / brandpunt lengte
    Voorbeeld:
    Een 50 mm lens mag je dus maximaal 1/50 seconden uit de hand belichten.

* Als de meta data van mijn aquarium foto’s bekijkt, dan zie je dat de sluitertijd meestal op een 1/60sec staat. Deze instelling gebruik ik als beginstand.


Bewegingsonscherpte

Bewegingsonscherpte veroorzaakt door de fotograaf.

Bewegingsonscherpte veroorzaakt door de fotograaf.

Oorzaak
De camera wordt bewogen tijdens het fotograferen.

Oplossing

  • Sluitertijd verkorten;
  • Camera niet bewegen tijdens het fotograferen;
  • Gebruik een statief eventueel met draadontspanner.
Draadontspanner en statief met waterpas

Draadontspanner en statief met waterpas


Horizon niet horizontaal

Deze camera waterpas wordt op de flitsschoen van de camera gestoken.
Oorzaak
De camera wordt niet waterpas gehouden.

Oplossing

  • Deze camera waterpas wordt op de flitsschoen van de camera gestoken.

    Mechanische waterpas

    Camera waterpas houden door:

    • de natuurlijke lijnen te gebruiken om de horizon te bepalen;
    • de kunstmatige waterpas te gebruiken van camera (indien aanwezig)
    • een mechanische waterpas gebruiken op de camera of op het statief.
  • Softwarematig rechtzetten.

Spelen met licht

Spelen met licht. Lens: Zoom 17-85 mm Sluitertijd: 1/60 sec Diafragma: F/4 Brandpuntsafstand: 24 mm ISO waarde: ISO 400 Flits: Van boven

Spelen met licht.
Lens: Zoom 17-85 mm
Sluitertijd: 1/60 sec
Diafragma: F/4
Brandpuntsafstand: 24 mm
ISO waarde: ISO 400
Flits: Van boven

Natuurlijk kan je ook gebruikmaken van reflecties. Het is een kwestie van spelen met het licht.

Bij het maken van deze foto is het oppervlaktewater bewogen, zodat de bewegingen van het water zichtbaar werd, als gerimpelde schaduwpatronen aan de boven kant van het water.

De flitser was zo boven de stabilisatie strip geplaatst dat er een schaduw ontstond van de stabilisatie strip. Het gevolg was dat het dominante blauw vlak minder dominant aanwezig was.

De rechter kant van de foto is een beetjes onderbelicht, waardoor de rechterkant als focuspunt fungeert.

Met een schone glasbodem worden de reflecties van de vissen versterkt.

Bijna een mooie foto, alleen jammer dat de vissen slecht zijn belicht!

Bijna een mooie foto, alleen jammer dat de vissen slecht zijn belicht!


Schaduw werking

Schaduw werking. Lens: Zoom 17-85 mm Sluitertijd: 1/60 sec Diafragma: F/4,5 Brandpuntsafstand 28 mm ISO waarde: ISO 400 Flits: Van boven en net boven het water.

Schaduw werking.
Lens: Zoom 17-85 mm
Sluitertijd: 1/60 sec
Diafragma: F/4,5
Brandpuntsafstand 28 mm
ISO waarde: ISO 400
Flits: Van boven en net boven het water.

Bij de bovenstaande foto is een harde schaduw aanwezig van de flitser. Het gevolg is dat het onderwerp (het handmatig schoonmaken van de aquariumbodem) het focuspunt wordt.

Harde schaduwlijnen zijn meestal ongewenst als het onderwerp te dicht bij een achtergrond staat en de lichtbron te gericht is.

Harde schaduwlijnen zijn meestal ongewenst als het onderwerp te dicht bij een achtergrond staat en de lichtbron te gericht is.

Natuurlijk kan een harde schaduw ook ongewenst zijn. Harde schaduwlijnen zijn meestal ongewenst als het onderwerp te dicht bij een achtergrond staat en de lichtbron te gericht is.

Goede Led-verlichting geeft natuurlijke schaduweffecten.

Goede Led-verlichting geeft natuurlijke schaduweffecten.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.